17/3/15

Διαχείριση του στρες: Μύθοι και βήματα αντιμετώπισης


Image result for stress management



Η προσπάθεια διαχείρισης του στρες περιλαμβάνει ένα σύνολο από βήματα που ξεκινούν από την αναγνώριση του προσωπικού τρόπου αντίδρασης υπό συνθήκες στρες και στοχεύουν στην υιοθέτηση λειτουργικών συμπεριφορών που συμβάλλουν στον έλεγχο των συμπτωμάτων που προκαλούνται λόγω στρες. 


Σε σχέση με το στρες επικρατούν διάφοροι μύθοι, τους οποίους είναι σημαντικό να αντικρούσετε προκειμένου να προχωρήσετε στην εφαρμογή ορισμένων βασικών βημάτων που σας προτείνουμε για την αποτελεσματική διαχείρισή του. 

  • Μύθος 1: Όλοι οι άνθρωποι βιώνουν στρες με τον ίδιο τρόπο

Οι αντιδράσεις υπό συνθήκες στρες είναι διαφορετικές από άτομο σε άτομο. Αυτό συμβαίνει διότι  κάθε άνθρωπος αξιολογεί με διαφορετικό τρόπο τις εμπειρίες του. Έτσι, αυτό που αξιολογείται ως στρεσογόνο για ένα άτομο, ενδέχεται για κάποιο άλλο να μην είναι. 

  • Μύθος 2: Το στρες πάντα προκαλεί κακό 

Στην πραγματικότητα, οι αλλαγές που συμβαίνουν σε ένα οργανισμό υπό συνθήκες στρες είναι απαραίτητες προκειμένου να του δώσουν την απαιτούμενη κινητοποίηση και ενέργεια να κάνει ό,τι είναι αναγκαίο προκειμένου να αντιμετωπίσει κατάλληλα μια απειλή ή ένα κίνδυνο. Έτσι, ένα επίπεδο στρες είναι αναγκαίο προκειμένου να προσαρμοστούμε κατάλληλα και να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις της καθημερινότητας. Αρνητικές συνέπειες προκαλούνται όταν δεν διαχειριζόμαστε το  στρες κατάλληλα. 

  • Μύθος 3: Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα για το στρες 

Στην πραγματικότητα, μπορούμε να κάνουμε μικρές αλλαγές στην καθημερινότητά μας, έτσι ώστε να μην μας κατακλύζουν οι συνέπειες του στρες. Η διαχείριση του στρες προϋποθέτει τον καθορισμό προτεραιοτήτων στην επίλυση των προβλημάτων που μας απασχολούν. Βάσει αυτής της ιεράρχησης, μπορούμε να ξεκινήσουμε από την επιδίωξη μικρότερων στόχων και να προχωρήσουμε σε μεγαλύτερους. 

  • Μύθος 4: Αν δεν υπάρχουν συμπτώματα, δεν υπάρχει στρες

Η απουσία συμπτωμάτων, δεν σημαίνει απαραίτητα και απουσία στρες. Επιπλέον, τα συμπτώματα του στρες μπορεί για κάποιο χρονικό διάστημα να καλύπτονται μέσω δυσλειτουργικών στρατηγικών αγχόλυσης, όπως φαγητό, ποτό, κάπνισμα. 

  • Μύθος 5: Μόνο τα σοβαρά συμπτώματα του στρες χρήζουν προσοχής

Πολλά συμπτώματα, όπως κόπωση, πονοκέφαλοι, έλλειψη συγκέντρωσης, θυμός, μπορεί να είναι πρώιμα σημάδια του στρες που προειδοποιούν ότι κάτι που συμβαίνει στην καθημερινότητά μας χρήζει προσοχής και αλλαγών.  

Αποτελεσματικοί τρόποι διαχείρισης του στρες 

  • Βήμα 1: Κατανοήστε με ποιο τρόπο βιώνετε στρες 

Η εμπειρία του στρες είναι διαφορετική από άνθρωπο σε άνθρωπο. Για να διαχειριστείτε αποτελεσματικά το στρες, είναι σημαντικό να παρατηρήσετε τι συμβαίνει σε εσάς υπό συνθήκες στρες. Σκεφτείτε τα εξής: Πώς ξέρετε ότι βιώνετε στρες; Τι διαφορετικό συμβαίνει στον τρόπο που σκέφτεστε και λειτουργείτε υπό συνθήκες στρες; 

  • Βήμα 2: Αναγνωρίστε τις πηγές του στρες στη ζωή σας 

Αφιερώστε χρόνο για να παρατηρήσετε ποια γεγονότα και ποιες καταστάσεις πυροδοτούν τις παραπάνω αλλαγές σε επίπεδο σκέψεων και συμπεριφοράς. Σε αυτά μπορεί να περιλαμβάνονται θέματα που αφορούν τα παιδιά, τις οικογενειακές σχέσεις, την υγεία, την εργασία, τα οικονομικά κ.ά. 

  • Βήμα 3: Προσδιορίστε τα δικά σας προειδοποιητικά συμπτώματα του στρες 

Είναι σημαντικό να αναγνωρίσετε ποια είναι για εσάς τα κύρια συμπτώματα με τα οποία εκδηλώνεται το στρες. Σε αυτά ενδέχεται να συμπεριλαμβάνονται: η δυσκολία συγκέντρωσης και λήψης αποφάσεων, ο θυμός, η ευερεθιστότητα και η ανησυχία, οι πονοκέφαλοι, η κόπωση και η έλλειψη ενέργειας. 

  • Βήμα 4: Αναγνωρίστε με ποιο τρόπο προσπαθείτε να διαχειριστείτε τα συμπτώματα 

Είναι επίσης σημαντικό να αναγνωρίσετε με ποιους τρόπους διαχειρίζεστε τα συμπτώματα του στρες, οι οποίοι ενδέχεται τελικά να το ενισχύσουν. Σε αυτούς μπορεί να συμπεριλαμβάνονται: η χρήση αλκοόλ, το κάπνισμα, η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων φαγητού. Παρατηρήσετε αν αυτές οι συμπεριφορές συνδέονται με συγκεκριμένες καταστάσεις (π.χ. μια δύσκολη μέρα στη δουλειά), όπως επίσης με συγκεκριμένα συναισθήματα (θυμός, ανησυχία κ.λπ.).

  • Βήμα 5: Ξεκινήστε από μικρές αλλαγές στην καθημερινότητά σας

Οι δυσλειτουργικές στρατηγικές για τη διαχείριση του στρες είναι αποτέλεσμα μάθησης, επομένως μπορεί να δυσκολευτείτε αρχικά να σταματήσετε αυτό που είστε συνηθισμένοι να κάνετε και σας είναι οικείο. Επιλέξτε ένα σύνολο από συμπεριφορές και δραστηριότητες που συμβάλλουν στον έλεγχο του στρες (π.χ. σωματική άσκηση, χαλάρωση), αλλά ξεκινήστε από ένα στόχο και προχωρήστε σταδιακά στην επιδίωξη των επόμενων. 

  • Βήμα 6: Αυτοφροντίδα

Όσο απαιτητικές κι αν είναι οι συνθήκες που καλείστε να αντιμετωπίσετε, είναι σημαντικό να βρείτε χρόνο για να φροντίσετε τον εαυτό σας. Στην αυτοφροντίδα συμπεριλαμβάνονται όλες οι παραπάνω μικρές αλλαγές που στόχο έχουν να σας κάνουν να διεκδικήσετε χρόνο για τον εαυτό σας και τις ανάγκες σας. 

  • Βήμα 7: Αναζητήσετε υποστήριξη

Η αποδοχή των δυσκολιών είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την αποτελεσματική διαχείριση του στρες. Αναζητήσετε την υποστήριξη των δικών σας ανθρώπων ή ενός ειδικού, αν αισθάνεστε ότι δεν μπορείτε μόνοι σας να ελέγξετε τις συνέπειες του στρες στη ζωή μας 

Φωτεινή Λέκκα,
Ψυχολόγος 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου